Diabetes houdt in dat het glucosegehalte in het bloed hoger is dan normaal. Dit leidt tot uiteenlopende klachten. Afhankelijk van het type kan diabetes met een dieet, met orale middelen en/of met insuline worden behandeld, maar een echte oplossing is er nog niet.
Alle voedingsstoffen die we dagelijks binnenkrijgen worden in het lichaam omgezet in brand- en bouwstoffen. Zo worden koolhydraten (suikers) in ons spijsverteringskanaal afgebroken, waarna zij als glucose in ons bloed terechtkomen. Via het bloed wordt de glucose vervolgens naar alle delen van ons lichaam vervoerd om daar als brandstof te dienen, dat wil zeggen, om het lichaam van energie te voorzien. Om toegang te krijgen tot de verschillende lichaamsweefsels heeft glucose insuline nodig. Het orgaan dat verant-woordelijk is voor de aanmaak van insuline is de alvleesklier. Afhankelijk van het type diabetes maakt de alvleesklier geen of te weinig insuline aan of wordt door het lichaam niet goed gereageerd op de aangemaakte insuline. Het gevolg is dat de glucose niet of onvoldoende wordt opgenomen en blijft circuleren in het bloed. Het glucosegehalte in het bloed is daardoor hoger dan normaal. Dit kan ernstige gevolgen hebben, zoals hart- en vaatziekten (hartinfarct, beroerte) en schade aan nieren, zenuwen en ogen.
Wat is de behandeling van diabetes?
De behandeling is erop gericht om de hoogte van de bloedglucose weer zo veel mogelijk te normaliseren en zodoende de kans op ernstige complicaties te verkleinen. De kunst is in wisselende omstandigheden de hoeveelheid toe te dienen insuline of de bloedglucoseverlagende tabletten, de voeding en de mate van lichaamsbeweging goed op elkaar af te stemmen.
Wat is het verschil tussen diabetes type 1 en type 2?
Bij mensen met diabetes type 1 gaan de insuline-producerende beta cellen in de Eilandjes van Langerhans van de alvleesklier kapot door een fout in het eigen afweersysteem. De oorzaak waarom de alvleesklier geen insuline meer produceert is onbekend. Zij moeten dagelijks insuline spuiten om de bloedglucose op peil te houden. Deze vorm van
diabetes ontstaat meestal voor het dertigste levensjaar.
Bij mensen met diabetes type 2 waarbij overgewicht en te weinig lichaamsbeweging een belangrijke rol speelt, maakt het lichaam nog wel insuline aan, alleen niet voldoende en tevens reageert het lichaam niet goed op de insuline. Mensen met diabetes type 2 hoeven - in het begin - meestal geen insuline te spuiten. Zij zijn dan te behandelen met voedingsadviezen en tabletten. Diabetes type 2 komt vaker voor bij mensen die ouder zijn dan veertig jaar.
Complicaties
Hart- en vaatziekten zijn veel voorkomende complicaties. Meer dan 80% van de mensen met diabetes sterft hieraan. Het gaat hier met name om doorbloedingsstoornissen van de grote vaten zoals het hart (een hartinfarct), hersenen (een beroerte) en benen (pijn bij het lopen). Maar ook de kleine vaatjes kunnen beschadigd raken door de diabetes. Meer dan 90% van de mensen krijgt beschadiging van de kleine vaten van het netvlies. Hierdoor kan blindheid ontstaan. Diabetes is dan ook de belangrijkste oorzaak van blindheid in de westerse wereld. Ook de kleine vaten van zenuwen kunnen beschadigd raken waardoor gevoelsstoornisen in de benen ontstaan. Samen met doorbloedingsstoornissen van de benen kan dit tot ernstige wonden aan de benen leiden die kunnen leiden tot amputaties. Diabetes is hierdoor een van de belangrijkste oorzaken van amputaties. Ook de nieren kunnen ernstig beschadigd raken waardoor dialyse noodzakelijk is. Diabetes wordt in Nederland een steeds belangrijkere oorzaak van de noodzaak tot dialyse; in de Verenigde Staten is het al de belangrijkste oorzaak.
Onrustbarende cijfers
De World Health Organization (WHO) schat het huidige aantal diabetespatiënten op 5 tot 7% van de wereldbevolking. Omgerekend wil dit zeggen: ongeveer 150 miljoen mensen. Over twintig jaar zal dit aantal zijn gestegen tot 300 miljoen.
Alleen al in Nederland is diabetes vastgesteld bij 740.000 mensen. Ten minste 250.000 mensen lijden aan deze ziekte, zonder dat de diagnose is gesteld. In totaal telt Nederland zo'n miljoen mensen met diabetes. Jaarlijks wordt er in Nederland bij 71.000 mensen diabetes geconstateerd. Dat zijn er circa 200 per dag. In 2025 zal, naar verwachting, het officiële aantal diabetespatiënten in Nederland zijn opgelopen tot 1,3 miljoen. Aan diabetes stierven in 2010 alleen al in Nederland 10.034 mensen. Omgerekend zijn dit 27 doden per dag ofwel 1 sterfgeval per uur.
Zorgelijke ontwikkeling
Door de toename van het aantal mensen met overgewicht dreigt het aantal diabetespatiënten in de nabije toekomst explosief toe te nemen. Diabetes is een van de meest voorkomende chronische ziekten bij kinderen en tieners. Tegenwoordig is de leeftijd waarop diabetes bij kinderen wordt ontdekt gemiddeld 7,6 jaar. Tussen 1988 en 1990 was dit nog 9,2 jaar. Sinds 1978 is er een snelle toename van kinderen met diabetes: van 12,4 naar 18,6 per 100.000 leeftijdgenoten. De toename is alarmerend bij kinderen onder de 5 jaar: van 6,6 naar 12,9 per 100.000. Kortom, steeds meer kinderen ontwikkelen op steeds jongere leeftijd diabetes. Door deze jongere leeftijd is er ook meer risico op complicaties door een langere blootstelling aan diabetes gedurende het leven.
Is diabetes te genezen?
Overal in de wereld wordt onderzoek gedaan naar genezing van diabetes I. Lees meer over onderzoek naar genezing >>
